Rhodohypoxis




Foto Wim Alkemade
Bij het zien van potten van Rhodohypoxis in volle bloei is één van de eerste vragen die mensen stellen zijn ze winter hard ?.

Deze planten groeien voornamelijk in de Drakensburg bergen van Zuid-Afrika op een hoogte van 1000 - 3000 meter voor de hand liggende antwoord zijn 'ja'. Echter, we willen een reputatie opbouwen als een kwekerij die kan worden vertrouwd, en willen we dat onze klanten terug keren naar ons in de komende jaren moeten we de voorwaarde toe voegen, zolang ze niet nat in de wintermaanden staan in de alpiene tuin. In hun plaats van herkomst kunnen ze zeer koude maar droge winters, waar ze worden bedekt met sneeuw doorstaan. Het sleutelwoord in de laatste zin is DROOG. Zij kunnen droog en koud, maar niet nat en koud de winter overleven. Evenals het hebben van droge winters in de gebieden waar Rhodohypoxis groeien in Zuid-Afrika hebben ook een hoge neerslag in de zomer invloed, zodat planten ook veel vocht in de zomer groeiseizoenen nodig hebben.
Hun overlevingskansen kan worden verbeterd door het plaatsen van een ruit, of plastic folie over de bovenkant van hen tijdens hun rustperiode in de tuin.

Rhodohypoxis behoort tot de familie van de Hypoxodaceae en is inheems in Zuid-Afrika. Het is een bolgewas uit de bergen van Drakensbergen, Natal en Lesotho. In hun natuurlijke habitat groeien deze plantjes in zuur aan neutrale grond waar zij de droge winters en de natte zomers krijgen.
 
Een zevental species komen in het wild voor

Rhodohypoxis is een zeer korte, winter sluimerende soort van zes species met knolachtige wortelstokken van het gebied van de de zomerregenval van Zuid-Afrika in de familie Hypoxidaceae. Vier van de species zijn beperkt tot het plateau van Drakensberg en van Lesotho. Er zijn vele genoemde cultivars. ×Rhodoxis is de naam die wordt gebruikt om hybriden tussen species aan te wijzen Rhodohypoxis en Hypoxis

Rhodohypoxis Baurii is de gemeenschappelijke species. Het vormt tapijten in weide en rotsachtige plaatsen tot 2900m. De bladeren zijn groen met dunne lange haren en een hoofdnerf die aan het uiteinde wordt gegroefd. De bloemen zijn  wit, roze of rood.

Rhodohypoxis baurii var platypetala is gevonden in korte droge rotsachtige graslanden.
Het heeft meestal witte bloemen, soms roze.

Rhodohypoxis Baurii var Baurii
groeit 5 tot 10 cm hoog en wordt gevonden op hoogtes van 1100 tot 2700m. Rhodohypoxis baurii groeit word 3 tot 5 cm hoog en wordt gevonden op vochtige grasrijke hellingen, op hoogte’s van 1900 tot 2900m. De bloemen zijn roze of wit met wat rood. Rhodohypoxis Baurii var platypetala wordt gevonden in droge rotsachtige weide. Het heeft meestal witte bloemen, nu en dan roze bloemen

Rhodohypoxis baurii var Confecta
groeit van 3 tot 5 cm. en wordt gevonden op vochtige grasrijke hellingen bij hoogtes  1900 tot 2900m. De bloemen zijn roze of wit met wat rood

Rhodohypoxis deflexa is een andere kleine species van 5 cm die in Drakensberg worden gevonden waar het in moerassig gras van 2700 tot 3250m groeit. Het heeft uitspreidende  bladeren die bijna horizontaal boven de grond groeien met kleine licht aan donkere roze bloemen

Rhodohypoxis incompta is zeldzame korte species (1 tot 5 cm) van Drakensberg met grote bloemen. Het wordt op hoogtes van bij 2300 tot 2900 m gevonden

Rhodohypoxis milloides gevonde in moerassen van de Oostelijke kaap aan KwaZulu-Gebergte van 1500 tot 2450 meter hoog
Het heeft helder groene kale bladeren met een hoofdnerf die aan het uiteinde word gegroefd en donkerroze aan donkere rode bloemen

Rhodohypoxis rubella gevonden in moerassen van de meestal op de top in de Drakensberg van 2400 tot 300 meters hoog
De plant heeft pezige ontwikelde bladeren met  donker roze bloemen. 

Cultivars zijn er meer dan 400 soorten.
Door hun lange bloeiseizoen en kleurengamma is het een mooie plant in rotstuinen, een alpiene huis of in potten op het terras.

In de tuin; 
Plant ze in het voorjaar op een zonnige plek aan in de rotstuin, zet ze in een hoger gedeelte van de rotstuin in goed gedraineerde vochtige gro
nd in de zon. Staan ze in de winter droog en op een beschutte plaats dan kunnen ze vorst verdragen tot wel – 15 graden. Bij ons in de rotstuin hebben za winter tot -20 graden doorstaan en vormen ze mooie lage pollen. De planten vereisen vochtigheid tijdens het groei seizoen, maar vanaf september minder water geven en vanaf oktober droog houden tot in het vroege voorjaar. Verwijder de uit gebloeide bloemen dit bevorderd de bloei.
Vanaf april gaan we de planten weer water geven in het groei en bloei seisoen vochtig houden. In de winter krijgen ze een glasplaatje voor te veel vocht (oktober tot begin maart).


Aangeplant in potten.
Zet ze in  potgrond met toevoeging van een klein beetje turf.Het zijn kleine bolletjes of kleine wortelstokjes. Ze worden niet hoger dan 10 centimeter. Behaarde blad soorten verdragen vorst tot -3 graden dus deze moeten in de winter naar binnen, oprooien kan maar is niet beslist nodig als ze maar droog en koel staan. Een koude periode van 3 maanden onder de 10 graden maar niet lager dan 2 graden is belangrijk . Na deze periode krijgt men in het voorjaar de bolletjes beter aan het groeien en geven ook een beter bloem groei. Het hele seizoen door houd ik ze vochtig, behalve bij regenachtig weer dit geld dus alleen voor kweek in potten. Zet men de plant wat meer in de schaduw dan zal de bloei minder intens zijn maar de kleur, vooral de roze en rode soorten dieper van kleur zijn (dus mooier). De bloemen worden bestoven door insecten o.a. Bijen waardoor zich een zaaddoos vormt onder de bloem. Als het zaad rijp is oogsten, dit zaad kan men uitzaaien maar de kweek is niet makkelijk.

Bij ons doen ze het uitstekend in potten op een zonnige plaats op het terras De potten staan bij ons op schotels, zodat ze van onderaf altijd
vocht op kunnen nemen. Bij extreem droog weer krijgen ze soms 2x per dag water op de schotel en worden ze ook eventueel van bovenaf, indien nodig vochtig gehouden.
Voeg een paar maal per seizoen vloeibare, of organische meststof toe. Ik voeg in juli wat osmocote toe. Plaats ze volledige in de zon, bij extreem heet weer en volop zon lichte schaduw midden op de middag.  Ze zijn gemakkelijk te kweken. Wij hebben ze in grote terracotta bloempotten staan met een door snede vanaf 15 tot 40 cm, hierin doen ze het uitstekend Het heeft een klein nadeel de grond in de potten droogt eerder uit dan in plastic potten, maar voor het aangezicht op
 het terras is het mooier. Voor de snellere groeiers zoals Rhodohypoxis bauri nemen wij grote potten, voor de langzame groeiers zoals de dubbelloeiers ‘Kiwi Joy en ‘Flassing
 Ruby’ de kleinere potten. De plant geeft volle potten met knolletjes en een overvloedige bloei. Een dankbare en mooie plant die u de hele zomer bloeiplezier geeft en een terras vol kleuren. Het is een alpine plant die eigenlijk niet mag ontbreken op het terras van de rostuin of siertuin. Ook in de kleiner tuinen, terras of balkon is deze plant een mooie opvulling en een in het oog springend plantje die op elke hoek kan staan.

Verpotten; 
Om het jaar vanaf half april.
Plant de knolletjes ± 2 a 3 cm diep doe dit in potgrond, eventueel iets turf toevoegen, voeg 25 % gruis toe voor drainage bij overvloedige regenval. Koop potgrond bij kwekers of hoveniers. Goedkoop is duurkoop is mijn ervaring. De potgrond word overal aangeboden tegen scherpe prijzen, maar mijn ervaring is dat je binnen de kortste keren schimmel vorming en mos groei krijgt in de potten. Tijdens de bloei het gewas niet laten uitdrogen, dus geregeld water geven bij droog weer. Anders gaan de plant in rust en stopt met bloeien, men krijgt ze dan weer moeilijk in bloei.
Wij verpotten ze elk jaar maar is geen noodzaak kan ook om de 2 jaar.
Hoewel een groot deel van de literatuur over Rhodohypoxis zure compost aan raadt, hebben wij niet kunnen constateren dat dit absoluut noodzakelijk is, hoewel een pH van 6-6,5 ideaal is. De potgrond moet goed gedraineerd zijn, die we krijgen door toevoeging van een grove korrel (fijne split) van 25 tot 40 %

x Rhodoxis
Is een natuurlijke kruising die is ontstaan uit Rhodhypoxis en Hepoxis De cultuurvereisten van x Rhodoxis zijn identiek aan dat van Rhodohypoxis.
Ook in de winter de zelfde procedure als bij Rhodohypoxis.

Hypoxis
(geelsterretjes) Een bekende soort van de familie Hypoxidaceae, gemakkelijk herkenbaar door zijn heldere gele bloemen. De plant heeft een lange geschiedenis van geneeskrachtig gebruik op het Afrikaanse continent. Geelsterretjes kunnen doorbloeien tot in oktober. Van de meer dan 100 soorten Hypoxis zijn er slechts een paar bij een beperkt aantal kwekerijen verkrijgbaar. Met de nodige selectie op bloemkleur en plantvorm zullen er over een aantal jaren
nieuwe selecties aangeboden worden. Deze geel sterretjes zullen compacter groeien en rijker bloeien, dus een goed sierwaarde hebben. De variatie in de vorm van bolletjes van de geelsterretjes is groot. Er zijn er die vele en kleinere bolletjes hebben die zich redelijk vermeerderen. Er zijn er ook die maar een bol hebben en zich nooit delen. Bovenop die ene bol kunnen een of meerdere ( tot wel 12) groeischeuten groeien zoals bij Hypoxis setosa.  Zijn de bloemen uit gebloeid en is het zaad rijp dan gaat de zaadbol zich openen, tijd om te oogsten. De kweek voorwaarden zijn het zelfde als boven genoemde soorten.